Odkryto „kryształy czasu”

Fizyka dotyka obec­nie tem­atów, które jeszcze kilka lat temu były uznawane za fan­tastykę naukową. Z nią bowiem kojarzą się tajem­nicze krysz­tały czasu, o których w ostat­nich miesią­cach zro­biło się głośno.


Ich ist­nie­nie zasug­erował w 2012 r. amerykański fizyk-​noblista o pol­s­kich korzeni­ach Frank Wilczek, uzna­jąc je za niez­naną formę materii. Jego zdaniem są to krysz­tały o pow­tarza­jącej się w cza­so­przestrzeni struk­turze, pozosta­jące w nieustan­nym ruchu. Na przełomie 2016 i 2017 r. w Internecie zaczęły pojaw­iać się syg­nały, że tego typu ciała udało się wyt­worzyć w lab­o­ra­to­rium. Z czym jed­nak – zapy­ta­jmy – mamy tu właś­ci­wie do czynienia?

By dobrze to pojąć, trzeba zagłębić się w skom­p­likowany świat fizyki. Zwykłe krysz­tały to ciała, w których cząsteczki lub atomy ułożone są w uporząd­kowany schemat, pow­tarza­jący się w trzech wymi­arach przestrzen­nych. Jed­nak Wilczek zasug­erował, że krysz­tały można wzbo­gacić dodatkowo o czwarty wymiar – czas, aby okre­sowo pow­tarzały swój ruch w jego ustalonych odstę­pach. W prak­tyce pole­gało to na umieszcze­niu pierś­cienia jonów wewnątrz struk­tury kryształu.

Przeglą­daj najnowszy numer

Wydaje się, że atomy w takim krysz­tale powinny poruszać się lub wirować wokół włas­nej osi, a potem wracać do swego położe­nia w sposób ciągły i nat­u­ralny, co w przy­padku zwykłych krysz­tałów jest niemożliwe – tłu­maczył prze­bieg doświad­czenia pub­l­i­cysta naukowy Bob Yirka. Można by więc rzec, że krysz­tały czasu to mikroskopi­jne per­petuum mobile. Prob­lem w tym, że choć udało się je wyt­worzyć w lab­o­ra­to­rium, zdaniem naukow­ców czer­panie z nich energii będzie niemożliwe. Niewyk­luc­zone nato­mi­ast, że pewnego dnia dzi­wny twór tego rodzaju uda nam się zlokali­zować w przy­rodzie, albo gdzieś w przestrzeni kosmicznej.

- Jeśli Natura ma poczu­cie humoru, prędzej czy później natrafimy na jakiś krysz­tał czasu – zapew­nia Wilczek.

PC

Więcej

Sko­men­tuj tekst na naszej grupie dyskusyjnej (Facebook)

W poszuki­wa­niu Matriksa

W sprzedaży





Strona korzysta z plików cook­ies w celu real­iza­cji usług i zgod­nie z Poli­tyką pry­wat­ności. Możesz określić warunki prze­chowywa­nia lub dostępu do plików cook­ies w Two­jej przeglądarce.